Kiedyś na wizyty do ortodonty chodziły wyłącznie dzieci, dziś z wadą zgryzu walczy każdy, niezależnie od wieku. W końcu piękny i prosty uśmiech to nasza wizytówka. Dlatego sprawdź, kiedy będziesz potrzebować pomocy specjalisty.
Czym jest ortodoncja?
Ortodoncja jest dziedziną stomatologii, która zajmuje się leczeniem wad zgryzu, zarówno u dzieci, jak i u dorosłych. Najczęściej mówi się o „prostowaniu” zębów w odniesieniu do poprawy ich wizualnego wyglądu, jednak znaczenie tej dyscypliny wykracza daleko poza estetykę. Prawidłowe ustawienie zębów wpływa na wymowę, odgryzanie pokarmu oraz jego rozdrabnianie, co ma bezpośredni wpływ na funkcjonowanie całego układu pokarmowego.
Leczenie ortodontyczne to proces wieloetapowy, który może trwać od kilku miesięcy do kilku lat. Najpierw specjalista diagnozuje problem poprzez szczegółowe badanie kliniczne, analizę zdjęć rentgenowskich oraz wykonanie odcisków czy skanów 3D uzębienia. Na ich podstawie przygotowuje indywidualny plan leczenia, dostosowany do specyfiki wady zgryzu i oczekiwań pacjenta. Następnie najczęściej konieczne jest założenie aparatu na zęby – stałego lub ruchomego – oraz regularne uczęszczanie na wizyty kontrolne, zazwyczaj co cztery do sześciu tygodni. Po zdjęciu aparatu stosuje się tzw. leczenie retencyjne, dzięki któremu efekty terapii pozostają trwałe, a zęby nie wracają do pierwotnej pozycji. Dlatego ortodoncja wymaga profesjonalnego przygotowania (np. smigiel.net) i tak decydujące znaczenie ma wybór doświadczonego lekarza, który posiada odpowiednie kompetencje i nowoczesny sprzęt diagnostyczny.
Kto potrzebuje leczenia ortodontycznego?
O tym, czy należy zastosować leczenie ortodontyczne, może zadecydować wyłącznie specjalista. Ale skąd masz wiedzieć, że należy się do niego zgłosić? Są pewne objawy, które powinny Cię zaniepokoić. Do trzech najbardziej popularnych i widocznych objawów wad zgryzu zalicza się asymetrię uśmiechu, wadę wymowy oraz zgrzytanie zębami. Niepokojące może być również ścieranie się zębów, nadmierne odkładanie kamienia oraz trudności w zamykaniu szczęki.
Profesjonalnego leczenia z pewnością będą wymagać osoby z wysunięciem żuchwy (sytuacja, w której dolne zęby są za bardzo wysunięte do przodu, tworząc tzw. prognatyzm żuchwowy) oraz z przodozgryzem górnym (tutaj zęby górne są zbyt mocno wysunięte, co objawia się jako tzw. nadgryz pionowy). W przypadku nadmiernych szpar pomiędzy zębami (diastemy) lub wprost przeciwnie – gdy zęby są zbyt stłoczone, również konieczna będzie wizyta u ortodonty. Podobnie, gdy stwierdzisz zgryz krzyżowy (niektóre zęby górne znajdują się za dolnymi) lub zgryz otwarty (zęby przednie nie stykają się, tworząc wyraźną szczelinę).
Gdy zauważysz u siebie te objawy, udaj się na wizytę do lekarza. On na podstawie gipsowego odcisku uzębienia, skanów cyfrowych lub badań rentgenowskich (pantomogram, cefalogram) oceni, jak należy dalej postępować i jakie metody leczenia będą najbardziej skuteczne.
Dlaczego należy leczyć wady zgryzu?
Wad zgryzu nie można lekceważyć, niezależnie od wieku. Tym bardziej, że zarówno aparaty stałe, jak i ruchome, można zakładać dzieciom oraz dorosłym. A jakie mogą być następstwa nieleczonej wady zgryzu? W przypadku gdy zębów jest zbyt dużo i są stłoczone, bardzo trudno jest je prawidłowo czyścić, co w konsekwencji może prowadzić do rozwoju próchnicy oraz chorób przyzębia. W skrajnych przypadkach możliwa jest również parodontoza, która nieleczona, skutkuje utratą zębów i głębokim uszkodzeniem tkanek podporowych. Warto wspomnieć, że podobne problemy dotykają również osoby z protezą zębową, dlatego profilaktyka ortodontyczna ma znaczenie na każdym etapie życia.
Ponadto w wyniku wad zgryzu zęby mogą się ścierać, kruszyć, a nawet ułamywać, zwłaszcza w punktach nieprawidłowego kontaktu. Częste jest również obniżenie dziąseł (recesja), nadwrażliwość zębów na zimno i ciepło oraz przegryzanie policzków i języka podczas żucia, co może prowadzić do chronicznie bolesnych stanów zapalnych błony śluzowej. Niektórzy pacjenci skarżą się także na bóle głowy, zawroty głowy czy dyskomfort w obrębie stawu skroniowo-żuchwowego (TMJ), co wynika z nieprawidłowego rozkładu sił żucia.
Nawet jeśli początkowe objawy wady zgryzu nie są niepokojące, to ich następstwa są bardzo poważne. Dlatego im wcześniej podejmiesz leczenie, tym lepiej. Będziesz mieć szansę na szybsze i pełne usunięcie wady zgryzu i co za tym idzie – koszty leczenia będą niższe, a zakres interwencji mniejszy. Najlepiej od razu zainwestować w dobry aparat ortodontyczny oraz w opiekę u doświadczonego specjalisty, który zagwarantuje kompleksową terapię i długotrwały efekt leczenia.
ortodonta w PRL taki jakiś był dodatkowy bo najważniejszy stomatolog który tylko rwał zęby a teraz proszę! okazuje się że stomatologia na ortodoncji stoi, dzieki za przybliżenie tematu, fajnie się czyta
O zęby trzeba dbać i choć wielu z nas wolałoby unikać dentystów, to jednak jest to złe podejście. Ortodoncja tak samo, a wady zgryzu zdecydowanie powinno się leczyć chociażby dla naszego własnego komfortu.